Sztuczna inteligencja coraz mocniej wchodzi na katolickie uniwersytety w Stanach Zjednoczonych. Uczelnie nie ograniczają się już do dyskusji o zagrożeniach związanych z AI. Uruchamiają kierunki studiów, certyfikaty i programy badawcze, próbując jednocześnie połączyć rozwój nowych technologii z refleksją nad godnością człowieka i etyką.
Jak opisuje „National Catholic Reporter”, w ostatnich latach kolejne katolickie szkoły wyższe w USA zaczęły tworzyć programy poświęcone sztucznej inteligencji. Powodem jest nie tylko gwałtowny rozwój generatywnej AI, ale również zmiany na rynku pracy, na który w najbliższych latach wejdą obecni studenci.
Georgetown: AI ma służyć człowiekowi
Jednym z przykładów jest jezuicki Georgetown University. Studenci mogą tam korzystać m.in. z kursu „Foundations of AI”, certyfikatu z zakresu sztucznej inteligencji oraz studiów magisterskich dotyczących zarządzania AI. Uczelnia udostępnia również społeczności akademickiej szkolenia z praktycznego wykorzystywania narzędzi generatywnych.
Georgetown podkreśla przy tym, że przygotowanie studentów nie może ograniczać się do nauki obsługi nowych technologii. Programy mają obejmować również ich społeczne konsekwencje, kwestie prywatności, bezpieczeństwa, błędów algorytmicznych i wpływu AI na człowieka.
Robert Groves, jeden z liderów uniwersyteckiej inicjatywy dotyczącej sztucznej inteligencji, zwraca uwagę, że technologia może zarówno wspierać ludzką godność, jak i jej zagrażać. Jego zdaniem najważniejsze pytanie dotyczy więc sposobu, w jaki człowiek zdecyduje się z niej korzystać.
Nie tylko informatyka
Podobny kierunek wybiera Aquinas College w Michigan. Uczelnia uruchomiła kierunek poświęcony „AI literacy”, czyli szeroko rozumianej kompetencji w zakresie sztucznej inteligencji.
Program nie jest skierowany wyłącznie do informatyków. Studenci poznają praktyczne zastosowania AI, uczą się tworzenia poleceń dla systemów generatywnych, oceny uzyskiwanych odpowiedzi i wykorzystania sztucznej inteligencji w podejmowaniu decyzji. Osobną częścią programu są zagadnienia dotyczące prywatności, uprzedzeń algorytmicznych, prawa i etycznego wykorzystywania technologii.
Aquinas College deklaruje wprost, że chce przygotowywać studentów do odpowiedzialnego stosowania AI w sposób służący dobru wspólnemu.
Katolicka odpowiedź na rozwój AI
Jeszcze dalej idzie Franciscan University of Steubenville. Uczelnia ustanowiła specjalną katedrę AI and Human Flourishing, której zadaniem ma być badanie sztucznej inteligencji w perspektywie katolickiej nauki o człowieku, jego godności i rozwoju.
Inicjatywę wsparto zobowiązaniem finansowym w wysokości 5 mln dolarów. Poszukiwany naukowiec ma łączyć kompetencje z zakresu AI i uczenia maszynowego z wiedzą dotyczącą etyki, filozofii i teologii. Ma także współpracować nie tylko ze studentami kierunków technicznych, lecz również m.in. z wydziałami komunikacji, biznesu, edukacji i nauk humanistycznych.
Władze uniwersytetu podkreślają, że przyszłość nie będzie zależała wyłącznie od możliwości samych systemów AI, ale przede wszystkim od ludzi, którzy zdecydują, w jaki sposób będą one używane.
AI bez rezygnacji z krytycznego myślenia
Z kolei Holy Cross College w Indianie oferuje czteroczęściowy program certyfikacyjny dotyczący sztucznej inteligencji. Obejmuje on podstawy technologii, wpływ AI na gospodarkę i społeczeństwo, etykę oraz wykorzystywanie sztucznej inteligencji w podejmowaniu decyzji.
Uczelnia zaznacza, że celem nie jest zastępowanie umiejętności rozwijanych przez klasyczne wykształcenie humanistyczne. AI ma być narzędziem wspomagającym człowieka, a studenci powinni jednocześnie rozumieć jego ograniczenia i zagrożenia.
To podejście pokazuje szerszą zmianę zachodzącą w katolickim szkolnictwie wyższym. Zamiast próbować zatrzymać rozwój technologii, uczelnie coraz częściej chcą przygotowywać studentów do świadomego korzystania z niej.
W centrum tej edukacji ma jednak pozostać człowiek. Kompetencje techniczne są ważne, ale równie istotne stają się pytania o odpowiedzialność, prawdę, wolność, pracę, relacje międzyludzkie i granice automatyzacji.
Tekst: Grzegorz Kozłowski | za: National Catholic Reporter, Georgetown University, Aquinas College, Franciscan University of Steubenville, Holy Cross College
