Jak wygląda codzienność osób niewidomych? Czym różni się osoba niewidoma od słabowidzącej i ociemniałej? Z okazji Międzynarodowego Dnia Białej Laski „Poranek z Radiem Warszawa” nadawany był z Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci Niewidomych w Laskach. Weronika Ostrowska i Jarek Wydra rozmawiali o edukacji, samodzielności, przełamywaniu stereotypów i niezwykłych możliwościach wychowanków placówki.
W Laskach uczy się obecnie 165 uczniów, z czego 113 mieszka w internacie. Ośrodek zapewnia edukację od najmłodszych lat aż do dorosłości. Działają tu przedszkole, szkoły podstawowe i ponadpodstawowe, a wychowankowie mogą rozwijać zainteresowania muzyczne, sportowe i techniczne.
Niewidomy, słabowidzący czy ociemniały?
Kamila Miler-Zdanowska, dyrektor ośrodka, wyjaśniła podstawowe pojęcia związane z niepełnosprawnością wzroku. Osoba niewidoma wykonuje codzienne czynności bez udziału wzroku, wykorzystując pozostałe zmysły. Osobą ociemniałą określa się w przyjętym przez placówkę ujęciu pedagogicznym kogoś, kto utracił wzrok po piątym roku życia. Osoby słabowidzące zachowują natomiast częściową zdolność widzenia, której nie można w pełni skorygować okularami.
Goście audycji zwracali uwagę na stereotypy. Nieprawdą jest, że osoby niewidome mają z natury lepszy słuch. Nie należy także zakładać, że nie mogą samodzielnie podejmować decyzji czy załatwiać codziennych spraw.
– My tutaj w Laskach nie tworzymy klosza, pod którym trzymamy naszych niewidomych, tylko uczymy ich, jak żyć w naszym wspólnym świecie – podkreślała siostra Marta Skoczylas, kierownik internatu.
Od szkolnej ławki po międzynarodowe sukcesy
Przykładem możliwości, jakie otwiera edukacja w Laskach, jest 18-letni Aleks Kozłowski, uczeń technikum programistycznego. We wrześniu zdobył brązowy medal mistrzostw Europy w pływaniu na dystansie 400 metrów stylem dowolnym. Marzy o medalu igrzysk paralimpijskich w 2028 roku i przyszłej pracy w branży informatycznej.
– Nie lubię, jak osoby z góry zakładają, że po prostu nie jestem w stanie czegoś wykonać – mówił młody sportowiec.
O znaczeniu samodzielności opowiadała również Jadwiga Borek, niewidoma absolwentka Lasek, od 30 lat pracująca w bibliotece brajlowskiej. Jak przyznała, nauka w ośrodku dała jej pewność siebie i odwagę w podejmowaniu wyzwań.
Wychowankowie uczą się także orientacji przestrzennej, poruszania z białą laską i korzystania z komunikacji miejskiej. Zdobywają umiejętności, które pozwalają im coraz niezależniej funkcjonować w społeczeństwie.
Dziedzictwo Matki Czackiej
Podczas audycji przypomniano również postać bł. Matki Elżbiety Róży Czackiej, która sama utraciła wzrok i poświęciła życie pomocy osobom niewidomym. Założone przez nią w 1911 roku Towarzystwo Opieki nad Ociemniałymi do dziś prowadzi działalność edukacyjną, rehabilitacyjną i wspierającą osoby z niepełnosprawnością wzroku.
Przesłanie Matki Czackiej pozostaje fundamentem działalności Lasek: nie wyręczać człowieka we wszystkim, ale pomagać mu odkrywać własne możliwości, rozwijać talenty i budować niezależne życie.
Audycja została zrealizowana w ramach zadania publicznego „Siła możliwości”, sfinansowanego ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, otrzymanych za pośrednictwem województwa mazowieckiego.
