Historia Stanisława Leszczyńska to jedno z najbardziej poruszających świadectw odwagi i człowieczeństwa w czasie II wojny światowej. Nazywana przez współwięźniów „Mateczką” i „Aniołem Życia”, zapisała się w historii jako kobieta, która w nieludzkich warunkach niemieckiego obozu koncentracyjnego ratowała życie matek i dzieci.
Kim była Stanisława Leszczyńska?
Stanisława Leszczyńska urodziła się 8 maja 1896 roku w Łodzi. Już od młodych lat angażowała się w pomoc potrzebującym, działając podczas I wojny światowej w organizacjach wspierających ubogich. Po ukończeniu szkoły położnych rozpoczęła wieloletnią pracę zawodową, która stała się jej powołaniem.
Była żoną i matką czworga dzieci. Przed wybuchem II wojny światowej pracowała jako położna, zdobywając ogromne doświadczenie i zaufanie pacjentek. Jej podejście do pracy opierało się nie tylko na wiedzy medycznej, ale także na głębokiej wierze i empatii.
Auschwitz – miejsce próby człowieczeństwa
W 1943 roku Niemcy aresztowali Stanisławę Leszczyńską wraz z rodziną za pomoc Żydom. Trafiła do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, gdzie została przydzielona do pracy w obozowej służbie medycznej.
Tam zetknęła się z brutalną rzeczywistością obozu oraz z działalnością Josef Mengele, który przeprowadzał pseudomedyczne eksperymenty na więźniach. Mimo śmiertelnego zagrożenia Leszczyńska sprzeciwiła się jego rozkazom dotyczącym zabijania noworodków.
3000 porodów w nieludzkich warunkach
Najbardziej niezwykłym świadectwem jej działalności jest fakt, że w Auschwitz przyjęła około 3000 porodów. W skrajnie trudnych warunkach – bez odpowiednich narzędzi, leków i higieny – pomagała kobietom rodzić, niosąc im wsparcie i nadzieję.
Żadne z dzieci nie zmarło podczas samego porodu, co uznaje się za fenomen w realiach obozowych. Niestety większość noworodków nie przeżyła z powodu głodu, chorób lub zbrodniczej polityki nazistów. Do wyzwolenia obozu przeżyło zaledwie kilkadziesiąt dzieci.
Leszczyńska nie tylko odbierała porody, ale także podejmowała próby ratowania dzieci. W niektórych przypadkach oznaczała niemowlęta, aby ich matki mogły odnaleźć je po wojnie, gdy były wywożone do germanizacji.
Wiara i odwaga w obliczu śmierci
Każdy poród poprzedzała modlitwą. Jej postawa była wyrazem niezłomnej wiary i głębokiego szacunku dla życia. W świecie, gdzie śmierć była codziennością, ona konsekwentnie wybierała życie.
Swoje doświadczenia opisała po wojnie w dokumencie „Raport położnej z Oświęcimia”, który stanowi jedno z najważniejszych świadectw dotyczących losu kobiet i dzieci w obozach koncentracyjnych.
Życie po wojnie i pamięć
Po zakończeniu wojny Stanisława Leszczyńska wróciła do Łodzi i kontynuowała pracę jako położna. Do końca życia pozostała wierna swojemu powołaniu. Zmarła w 1974 roku.
Kościół katolicki uznał ją za Służebnicę Bożą, a jej proces beatyfikacyjny trwa. Dla wielu osób pozostaje symbolem odwagi, poświęcenia i bezwarunkowej miłości bliźniego.
Dlaczego historia Stanisławy Leszczyńskiej jest wciąż aktualna?
Postawa Stanisławy Leszczyńskiej przypomina, że nawet w najtrudniejszych warunkach człowiek może zachować godność i bronić życia. Jej historia pokazuje, że pojedyncza osoba może przeciwstawić się systemowi zła i realnie wpływać na los innych.
Dziś, gdy świat nadal zmaga się z konfliktami i kryzysami humanitarnymi, przykład „położnej z Auschwitz” pozostaje niezwykle aktualny.
Tekst: Grzegorz Kozłowski | za: IPN
Źródło zdjęcia głównego: IPN






